​11 คำถามเพื่อทำความรู้จักธนบัตรพอลิเมอร์ 20 บาท

1.ทำไมถึงต้องเปลี่ยนวัสดุเป็นพอลิเมอร์

 

ธนบัตรที่ผลิตด้วยกระดาษ โดยเฉพาะชนิดที่หมุนเวียนเปลี่ยนมือสูง สกปรกง่าย มีอายุใช้งานสั้นเพียง 2 - 3 ปี และเก่าเร็ว การเปลี่ยนไปใช้วัสดุที่ผลิตโดยพอลิเมอร์จะช่วยให้ธนบัตรมีคุณสมบัติทนทาน สะอาด และสามารถทำความสะอาดได้ง่าย คาดว่ามีอายุการใช้งานนานขึ้น คือประมาณ 5 ปี

 

2.ปัจจุบันมีประเทศใดใช้ธนบัตรพอลิเมอร์บ้าง

 

ธนบัตรพอลิเมอร์เป็นที่นิยมใช้อย่างแพร่หลายมากขึ้น โดยปัจจุบันมีมากกว่า 30 ประเทศที่ออกใช้ธนบัตรพอลิเมอร์ในหลายชนิดราคา เช่น แคนาดา ชิลี ซาอุดิอาระเบีย สก็อตแลนด์ อังกฤษ มาเลเซีย สิงคโปร์ และเวียดนาม

 

3.อากาศร้อนแบบประเทศไทยและพฤติกรรมการใช้ธนบัตรของคนไทย จะส่งผลต่ออายุการใช้งานของธนบัตรพอลิเมอร์อย่างไร

 

จากการศึกษาข้อมูลของประเทศเพื่อนบ้านที่มีสภาพภูมิอากาศและพฤติกรรมการใช้ธนบัตรใกล้เคียงกับประเทศไทย เช่น มาเลเซีย และสิงคโปร์ พบว่า ธนบัตรพอลิเมอร์มีอายุการใช้งานที่ยาวนานขึ้นกว่าธนบัตรกระดาษ

 

4.ธนบัตรพอลิเมอร์แบบใหม่ดีกว่าธนบัตรพอลิเมอร์แบบเดิมที่เคยออกใช้กับชนิดราคา 50 บาทอย่างไร

 

เนื่องจากธนบัตรพอลิเมอร์ 50 บาทเดิมเป็นยุคเริ่มแรกของเทคโนโลยีพอลิเมอร์ทำให้ความทนทานไม่ดีเท่าที่ควร แต่ปัจจุบันเทคโนโลยีการผลิต วัสดุการพิมพ์ และหมึกพิมพ์ มีพัฒนาการก้าวหน้าไปมาก ทำให้ธนบัตรพอลิเมอร์มีความทนทานต่อสภาพการใช้งานต่างๆ ทนความร้อนได้ดีมากกว่าแบบเดิม สามารถแก้ปัญหาเดิมที่เคยเกิดขึ้นได้ เช่น หมึกหลุดร่อน หดตัว โดนความร้อนไม่ได้ ละลาย พับแล้วสีลอกเป็นรอยพับ ยับย่นง่าย

 

5.ธนบัตรพอลิเมอร์สามารถปลอมได้ง่ายหรือไม่ มี EURion หรือไม่

 

ธนบัตรพอลิเมอร์มี EURion เป็นหนึ่งในลักษณะต่อต้านการปลอมแปลงเช่นเดียวกับธนบัตรหมุนเวียนแบบปัจจุบัน และยังมีลักษณะต่อต้านการปลอมแปลงเพิ่มเติมจากธนบัตรกระดาษ เช่น ช่องใสและหมึกพิมพ์พิเศษสีเหลือบแดง

 

6.ธนบัตรพอลิเมอร์ใช้กับเครื่องรับเงินอัตโนมัติ เช่น ตู้ซื้อบัตรโดยสารรถไฟฟ้า ตู้ซื้อสินค้าได้หรือไม่

 

ธปท. ได้แจ้งหน่วยงานที่ดูแลเครื่องรับเงินดังกล่าวให้ทราบล่วงหน้า และได้ประสานงานกัน เพื่อเตรียมการรองรับให้ประชาชนสามารถใช้ธนบัตรแบบใหม่ได้อย่างกว้างขวาง

 

7.ธนบัตรพอลิเมอร์ทำมาจากพลาสติกส่งผลต่อสิ่งแวดล้อมต่างจากธนบัตรกระดาษเดิมอย่างไร และ ธปท. มีการควบคุมมลพิษอย่างไรในการทำลายธนบัตรพอลิเมอร์

 

จากการศึกษาคาร์บอนฟุตพรินต์ของต่างประเทศ เช่น แคนาดา และอังกฤษ พบว่าเมื่อพิจารณาการใช้ทรัพยากรและพลังงาน รวมถึงการปล่อยก๊าซเรือนกระจก ทั้งวงจรชีวิตของธนบัตร (การผลิต การขนส่ง การกระจาย และการทำลาย) การผลิตทดแทนที่ลดลง จากการที่ธนบัตรพอลิเมอร์มีอายุการใช้งานยาวนานกว่าธนบัตรกระดาษ 2.5 เท่า ทำให้การใช้ธนบัตรพอลิเมอร์ปล่อยก๊าซเรือนกระจกต่ำกว่าธนบัตรกระดาษประมาณ 15% โดย ธปท. จะเผาทำลายธนบัตรพอลิเมอร์ภายใต้การควบคุมและบำบัดอากาศเสียก่อนปล่อยสู่ชั้นบรรยากาศโดยโรงงานที่ได้รับมาตรฐานสากล

 

8.ธปท. มีแนวโน้มจะลดการพิมพ์ธนบัตรต่อปีลงหรือไม่ เพื่อให้สอดคล้องกับโลกการเงินดิจิทัล

 

ธปท. ได้ให้ความสำคัญทั้งด้านดิจิทัลและธนบัตร จะเห็นได้ว่าแม้จะมีการส่งเสริมการใช้ PromptPay ในช่วงที่ผ่านมา แต่ประชาชนบางกลุ่มยังมีความต้องการใช้ธนบัตรอยู่จึงต้องดำเนินการไปควบคู่กัน ธปท. จึงพยายามทำให้การใช้ธนบัตรสะดวกสบายขึ้น ปลอดภัยขึ้น และใช้ได้นานขึ้น ด้วยเทคโนโลยีที่ทำให้ธนบัตรทนทานมากขึ้นจึงทำให้การผลิตธนบัตรต่อปีลดลงจากกว่า 2,000 ล้านฉบับต่อปี เหลือ 1,800 ล้านฉบับต่อปี และธนบัตร 20 บาทมีประมาณ 1 ใน 3 ของธนบัตรที่หมุนเวียนทั้งหมด

 

9.จะยกเลิกการใช้ธนบัตร 20 บาทแบบเดิมหรือไม่

 

จะไม่มีการยกเลิกธนบัตร 20 บาทแบบเดิม โดยจะใช้ไปเรื่อยๆ จนกว่าจะเก่าและถูกส่งกลับไปทำลายตามวงจรปกติ ในปัจจุบันมีธนบัตร 20 บาทเดิมประมาณกว่า 30% ของปริมาณธนบัตรทั้งหมดที่หมุนเวียนอยู่ในระบบ

 

10.ต้นทุนการผลิตสูงขึ้นหรือไม่

 

ด้วยวัสดุที่แตกต่างจากเดิมทำให้ต้นทุนการผลิตต่อฉบับเพิ่มขึ้นประมาณ 30% แต่ธนบัตรชนิดดังกล่าวสามารถใช้ได้นานขึ้น ทำให้การทำลายธนบัตรลดน้อยลงและจำนวนครั้งที่ผลิตน้อยลง ซึ่งจะช่วยเรื่องต้นทุนรวมในระยะยาวและคำนึงถึงสิ่งแวดล้อมด้วย

 

11.จะผลิตธนบัตรพอลิเมอร์ชนิดราคาอื่นด้วยหรือไม่

 

ในปัจจุบันขอใช้เทคโนโลยีนี้กับธนบัตร 20 บาทก่อน แล้วค่อยพิจารณาว่าตอบโจทย์การใช้งานของประชาชนหรือไม่ ทั้งในแง่ความพึงพอใจของประชาชน ความสะอาด คุณภาพ และความทนทาน รวมถึงประเด็นอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง ก่อนพิจารณานำไปใช้กับธนบัตรชนิดราคาอื่นๆ ต่อไป

 

>> ดาวน์โหลด PDF Version